Omzetting RIE 2.0 in Vlaamse wetgeving volledig afgerond
Nieuws
- Vlaams gewest
- 06/10/2026
De omzetting van de herziene Europese Richtlijn industriële emissies (Richtlijn 2024/1785 of kortweg RIE 2.0) in de Vlaamse milieuwetgeving gebeurde via 2 sporen. Enerzijds werden al een aantal decretale bepalingen omgezet via het DABM en het Omgevingsvergunningsdecreet. Anderzijds moesten diverse uitvoeringsbesluiten aangepast worden, waaronder VLAREM II en VLAREM III. Op 1 oktober 2026 werden deze aanpassingen definitief goedgekeurd. De meeste gewijzigde bepalingen treden in werking op 3 november 2026. Voor de implementatie van het milieubeheersysteem zijn er overgangstermijnen tot 1 juli 2027 resp. 1 juli 2028. Het goedgekeurde besluit bevat wijzigingen aan VLAREM II, VLAREM III, het VLAREL en het Omgevingshandhavingsbesluit. Naast een omzetting van de RIE 2.0-bepalingen is er in dit traject ook geopteerd voor een aanpassing van de reeds lang bestaande regels voor bedrijfsinterne milieuzorg in VLAREM II, o.a. door het systeem van de decretale milieuaudit te schrappen en de taken en erkenningsprocedures van de milieucoördinator aan te passen.
Krachtlijnen van omzetting RIE 2.0
-
Voor de bedrijfswereld zit de belangrijkste impact ongetwijfeld in het verplichte milieubeheersysteem (MBS) voor M1- en M2-bedrijven. De GPBV-bedrijven en bedrijven met stookinstallaties tussen 20 en 50 MW krijgen de stempel M1 en moeten tegen 1 juli 2027 over een volledig uitgebouwd MBS beschikken. De M2-bedrijven zijn de klasse 1-bedrijven die geen M1 zijn maar wel verplicht een milieucoördinator moeten hebben. Voor M2-bedrijven is de implementatiedatum voor het MBS 1 juli 2028. Enkel het MBS van M1-bedrijven moet 3-jaarlijks extern geaudit worden.
-
De elementen van het MBS zijn letterlijk overgenomen uit RIE 2.0, en deels omgezet in VLAREM II, maar ook deels in VLAREM III, meer bepaald de eisen tot opmaak van een transformatieplan en een inventaris gevaarlijke chemische stoffen. Aangezien VLAREM III enkel van toepassing is op GPBV-bedrijven zijn dit transformatieplan en deze inventaris enkel voor hen van toepassing.
Het “transformatieplan” moet de manier beschrijven hoe het bedrijf in de periode 2030-2050 zal transformeren naar een duurzame, schone, circulaire, hulpbronnen-efficiënte en klimaatneutrale onderneming in 2050. Het plan moet er liggen tegen 30 juni 2030.
De “inventaris van gevaarlijke chemische stoffen” zou uit 3 delen moeten bestaan:
-
een inventaris van de gevaarlijke chemische stoffen die in de GPBV-installatie aanwezig zijn of daaruit worden uitgestoten als chemische stof, bestanddeel van andere stoffen of als onderdeel van mengsels, met bijzondere aandacht voor de zorgwekkende stoffen;
-
een risicobeoordeling van de gevolgen van die stoffen voor de menselijke gezondheid en voor het milieu;
-
een analyse van de mogelijkheden om ze door veiliger alternatieven te vervangen of het gebruik of de emissies ervan te verminderen.
-
Bijlage I van de RIE (Richtlijn 2010/75/EU) die de GPBV-bedrijven definieert, werd aangevuld met een aantal typebedrijven zoals fabricage van batterijen, productie van waterstof door elektrolyse, winning van ertsen op industriële schaal en metaalverwerking via koudwalsen. Deze werden toegevoegd in de VLAREM-indelingslijst. In de indelingslijst wordt ook aangeduid welke rubrieken onder M1 of M2 vallen.
Aanpassing van Vlaamse regels voor bedrijfsinterne milieuzorg
Afdeling 4.1.9 van VLAREM II
wordt integraal vervangen met o.a. de volgende aanpassingen:
-
de figuur van de decretale milieuaudit wordt geschrapt door de overstap naar het verplichte MBS voor M1- en M2-bedrijven;
-
de afschaffing van de erkenning van de milieucoördinator zit ook vervat in de aanpassingen, maar zijn/haar functie en rol blijft zeker behouden en zelfs versterkt, via de verplichte taak tot jaarlijkse deskundige, onafhankelijke en objectieve beoordeling van het MBS;
-
de kwalificaties die een milieucoördinator moet hebben worden aangepast.
Inwerkingtreding
De bepalingen treden normaal in werking op 3 november 2026, zodat mag verwacht worden dat de publicatie in het Belgisch Staatsblad niet lang op zich zal laten wachten.
De aanpassingen inzake de rapportage van milieugegevens naar aanleiding van de uitvoering van de IEPR-Verordening 2024/1244 zullen in een afzonderlijk regelgevend traject gevat worden aangezien die veranderingen gepaard gaan met digitale uitdagingen.
De omzettingstermijn van RIE 2.0 was uiterlijk 1 juli 2026 en was daarom prioritair.
Ten slotte mag niet uitgesloten worden dat de RIE-richtlijn in de eerstkomende periode nog zal aangepast worden, via het Environmental Omnibus Package, bedoeld om milieuregels eenvoudiger en slimmer te maken. Enkele zaken uit RIE 2.0 staan ter discussie.
Bron:
-
Beslissingen van Vlaamse Regering