Westnijlvirus vraagt om waakzaamheid op en buiten de werkvloer
Nieuws
- België
- 25/09/2026
België heeft een eerste nationaal plan klaar om het Westnijlvirus op te sporen, verspreiding te voorkomen en besmettingen te bestrijden. Aanleiding is de vaststelling van het virus bij vogels en paarden en de eerste lokaal opgelopen humane besmettingen in 2026.
Van vogels naar muggen en mensen
Het Westnijlvirus (WNV) circuleert van nature tussen vogels en steekmuggen. Vogels vormen het reservoir, terwijl vooral muggen van het geslacht Culex het virus kunnen overdragen. Mensen en paarden kunnen besmet raken wanneer ze door een besmette mug worden gestoken.
Rechtstreekse overdracht van vogels naar mensen gebeurt niet
In België werd het virus in 2025 voor het eerst vastgesteld bij wilde vogels. In 2026 volgden bijkomende besmettingen bij vogels en paarden. In september werden bovendien voor het eerst lokaal opgelopen humane besmettingen vastgesteld in Vlaanderen, in regio’s van Antwerpen en Vlaams-Brabant.
Meestal weinig klachten, soms ernstig
Een besmetting verloopt bij ongeveer 80 procent van de mensen zonder symptomen. Wie wel ziek wordt, kan onder meer koorts, hoofdpijn, spierpijn, huiduitslag of gezwollen lymfeklieren ontwikkelen. In een beperkt aantal gevallen kan de infectie ernstige neurologische klachten veroorzaken.
Er bestaat momenteel geen vaccin tegen het Westnijlvirus voor mensen. Preventie is daarom vooral gericht op het vermijden van muggenbeten.
Eén plan voor mens, dier en omgeving
Het nieuwe Belgische actieplan kiest voor een geïntegreerde aanpak volgens het zogenaamde One Health-principe. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar menselijke besmettingen, maar ook naar de aanwezigheid van het virus bij dieren en muggen. Zo moeten signalen sneller worden opgepikt en kan de aanpak worden aangepast aan het actuele risico.
Het plan werkt met verschillende risiconiveaus en bijbehorende maatregelen. Ook monitoring, samenwerking tussen bevoegde instanties en gerichte communicatie krijgen een belangrijke plaats. Niet alleen gezondheidsprofessionals en overheden worden geïnformeerd: ook specifieke economische sectoren en het brede publiek behoren tot de doelgroepen.
Ook op de werkvloer aandacht voor muggen
Voor werkgevers en werknemers betekent de aanwezigheid van het virus vooral dat aandacht voor muggenbeten belangrijker wordt, zeker wanneer werkzaamheden buiten plaatsvinden of wanneer werknemers tijdens periodes met veel muggenactiviteit worden blootgesteld.
Praktische preventie blijft eenvoudig: draag bij voorkeur bedekkende kledij, gebruik een geschikt insectenwerend middel en beperk plaatsen waar muggen zich kunnen voortplanten, zoals stilstaand water. Extra aandacht is aangewezen rond de schemering en ’s nachts, wanneer bepaalde muggen actiever zijn.
Het nationale plan moet ervoor zorgen dat België de ontwikkeling van het Westnijlvirus beter kan opvolgen en, waar nodig, snel kan reageren. Voorlopig blijft het risico op ziekte voor de bevolking beperkt, maar de recente vaststellingen maken waakzaamheid en preventie relevanter dan voorheen.
Extra informatie:
