Interesse?

Wenst u meer nieuws, praktische informatie en wetgeving over welzijn op het werk, milieu en arbeidsgeneeskunde?




Nieuw EU-rapport over chronisch zieken op de werkvloer

Nieuws - 31/10/2019
-
Auteur(s): 
HSE-redactie


Eurofound, het EU-agentschap voor de verbetering van leef- en werkomstandigheden, heeft zopas een nieuwe “beleidsbrief” uitgegeven over chronisch zieken op de Europese werkvloer. België doet het niet slecht binnen de EU, maar we moeten waakzaam blijven, want het aantal chronisch zieken in Europa zit in de lift.
 

De nieuwe beleidsbrief draagt de titel “How to respond to chronic health problems in the workplace?” In het beleidsdocument worden internationale en nationale data uit alle EU-landen verzameld om een beeld te geven van de huidige stand van zaken voor chronisch zieke mensen in hun relatie tot werk.

Vier thema’s staan centraal in het rapport:
  • het aantal chronisch zieken op het werk in de EU
  • de beperkingen waar mensen met een chronische ziekte tegenaan lopen
  • de mate waarin aanpassingen op het werk voor chronisch zieken worden doorgevoerd
  • de positieve impact van deze aanpassingen

De auteurs benadrukken dat sommige chronisch zieken gewoon niet in staat zijn om te werken, maar dat de meeste chronisch zieken dit wel willen op voorwaarde dat er rekening wordt gehouden met hun beperkingen.

We sommen enkele opvallende conclusies uit dit rapport voor u op.

  • Een kwart van de Europese beroepsbevolking geeft aan te kampen met een chronische aandoening. Dit aantal kan zeker nog stijgen, aangezien de EU een verouderende beroepsbevolking kent.
  • Er is een duidelijk verband tussen leeftijd en chronische ziekte. Werkende mensen boven de 50 hebben meer dan twee keer zoveel kans op een chronische aandoening in vergelijking met werkende mensen onder de 35.
  • Steeds meer jonge werkende mensen kampen met langdurige ziekte. Tussen 2010 en 2017 steeg het aandeel van jonge werkende mensen (16-29 jaar) met een chronische aandoening van 11% naar 18%.
  • Het EU-land met het kleinste aantal chronisch zieken op het werk is Roemenië, met 5% (cijfers uit 2015). Finland kent het hoogste aantal met 34%. In sommige EU-landen nam het aantal chronisch zieken in de werkpopulatie af, zoals in België dat in 2015 aan 13% zat.

Volgende factoren doen de kans op chronische ziekte stijgen:

  • ouder worden
  • vrouw zijn (iets meer kans dan mannen)
  • laaggeschoold zijn
  • werken onder een ‘atypisch’ contract (hiermee bedoelt men: geen contract van onbepaalde duur)
  • mensen die op zelfstandige basis werken hebben een grotere kans op langdurige ziekte

De meest voorkomende chronische aandoeningen (al dan niet veroorzaakt door het werk) zijn:

  • musculoskeletale aandoeningen
  • cardiovasculaire aandoeningen
  • kanker
  • chronische respiratoire aandoeningen
  • psychosociale aandoeningen
Aanpassingen op de werkvloer

1 op 5 werknemers met een chronische aandoening geeft aan dat er aanpassingen werden gedaan om tegemoet te komen aan hun ziekte. Een groot deel van de chronisch zieken wordt dus niet ondersteund door aanpassingen op de werkvloer.

Vaak toegepaste aanpassingen zijn:

  • materieel: toegankelijke werkplaatsen en ondersteunende software (bv. stemherkenning)
  • niet-materieel: aanpassing aan de werktijd, flexibele werkuren en werken vanop afstand
Positieve effecten van aanpassingen

Na de aanpassingen verhoogt de kwaliteit van werk voor mensen met een langdurige ziekte. De meest voorkomende positieve effecten van aanpassingen op de werkvloer zijn:

  • betere carrièreperspectieven
  • minder intensief werk
  • lagere stressniveaus
  • betere work–life balance

De grootte van het bedrijf heeft geen invloed op de kans op aanpassingen op het werk. Wel van invloed zijn het gevoel dat je als individu je werksituatie bij je werkgever kan aankaarten; de steun van het management of van collega’s.

Ter herinnering

Op het vlak van chronisch zieken moeten we in België vooral denken aan de Wet betreffende Werkbaar en Wendbaar Werk en aan het befaamde re-integratietraject dat sinds kort kan worden uitgerold om chronisch zieken aan het werk te houden. Het is nog wat vroeg om hieruit conclusies te trekken; hopelijk heeft Eurofound hier over enkele jaren meer zicht op.


Bronnen: 
-- EU-OSHA, “New policy brief focused on chronic diseases in the workplace published by Eurofound”, 17 oktober 2019
-- Eurofound, “How to respond to chronic health problems in the workplace?” Beleidsbrief (PDF)