Interesse?

Wenst u meer nieuws, praktische informatie en wetgeving over welzijn op het werk, milieu en arbeidsgeneeskunde?

Europese Commissie sleutelt aan regime energieaudits en verplicht energiemanagementsysteem

Nieuws - 17/11/2021
-
Auteur(s): 
Thomas De Paepe – Jurist Europese energiedossiers


De Europese Commissie lanceerde een voorstel om de wettelijke bepalingen voor de energieaudit grote ondernemingen te herzien. Het betreft dan zowel het toepassingsgebied, de voorwaarden tot vrijstelling als de inhoud van de energieaudit. Daarnaast wil de Europese Commissie ook een energiemanagementsysteem verplicht maken bij een energieverbruik vanaf 100 TJ/jaar. Deze wijzigingen zijn onderdeel van het voorstel tot herschikking van de Richtlijn Energie-Efficiëntie, één van de wetgevende voorstellen die de Europese Commissie op 14 juli heeft gepubliceerd in het kader van het Fit for 55-pakket. We zetten de belangrijkste wijzigingen kort op een rijtje.
Energie-audits

Voor wie?

De huidige richtlijn hanteert een economisch criterium om te bepalen welke ondernemingen een energieaudit moeten uitvoeren en welke niet. Ondernemingen die geen KMO's zijn moeten daarbij verplicht een energie-audit uitvoeren. Deze verplichting (voor ingedeelde inrichtingen) is in Vlaanderen opgenomen in VLAREM II, art. 4.9.2.2.

Voor KMO's is de energieaudit geen verplichting, maar lidstaten moeten het gebruik van energie-audits wel aanmoedigen bij deze ondernemingen.

In het nieuwe voorstel verandert de Commissie het geweer van schouder en maakt het de energie-audit afhankelijk van hoeveel energie de onderneming in kwestie verbruikt.

Ondernemingen die gemiddeld (gerekend over een periode van drie jaar) meer dan 10 TJ per jaar verbruiken moeten onder het voorstel om de vier jaar een energie-audit laten uitvoeren.

Hierbij wordt niet enkel gekeken naar elektriciteit en aardgas, maar worden alle energiedragers (brandstoffen, nieuwe energiedragers zoals waterstof etc.) mee in rekening genomen.

Een uitzondering wordt gemaakt voor die ondernemingen die aan energy performance contracting doen: deze ondernemingen zijn vrijgesteld van de verplichting.

Ondernemingen die een zogenaamd environmental management systemhebben geïmplementeerd zijn ook vrijgesteld, op voorwaarde dat in het kader van dit systeem een energie-audit werd uitgevoerd.

Tot slot zijn ook ondernemingen die een energiemanagementsysteem(EMS) hebben vrijgesteld van deze verplichting. Dit is logisch, aangezien een energie-audit integraal deel uitmaakt van een EMS.

Inhoud van de energie-audit

Ook worden beperkte wijzigingen doorgevoerd aan wat een energieaudit moet inhouden om conform te zijn. Zo moeten energie-audits volgens de Commissie ook het potentieel aan hernieuwbare energie van de onderneming in kaart brengen. Zo wordt de energie-audit een instrument die de aandacht vestigt op de mogelijkheden rond hernieuwbare energie in de onderneming.

Verplichtingen na de energieaudit

De Commissie besloot om geen Europese verplichting in te voeren om bepaalde categorieën van aanbevelingen uit de energieaudit uit te voeren. Als alternatief voor de verplichte uitvoering voert het voorstel in dat de resultaten van de energie-audit moeten worden overgezonden naar het management van de onderneming. Ook moeten de resultaten van de energie-audit gepubliceerd worden in het jaarverslag van de onderneming (wanneer van toepassing); hetzelfde geldt voor die aanbevelingen van de audit die werden geïmplementeerd door de onderneming.

Tabel: Voorstel van Europese Commissie tot aanpassing van regime energieaudit
 
Energiemanagementsystemen (EMS)
Nieuw is dat het voorstel van de Commissie een verplichting invoert om een EMS te implementeren. Verbruikt een onderneming gemiddeld meer dan 100 TJ energie per jaar (gerekend over een periode van drie jaar), dan moet deze onderneming een EMS invoeren. Ook hier worden alle energiedragers in rekening genomen bij het berekenen van het verbruik. Ondernemingen die aan energy performance contractingdoen worden wederom vrijgesteld van de verplichting tot implementatie van een EMS; hetzelfde geldt voor ondernemingen met een environmental management system dat een conforme energie-audit omvat. Het EMS moet gecertificeerd zijn door een onafhankelijk certificeringsorgaan aan de hand van Europese of internationale standaarden (bv. ISO 50001).
 

Tabel: Voorstel van Europese Commissie rond verplichting implementeren van een energiemanagementsysteem (EMS)

Verder proces

De wijzigingen voorgesteld door de Commissie zijn voorstellen, geen vigerende wetgeving. Zowel het Europees Parlement als de Raad van Ministers van de Europese Unie zullen zich nog moeten uitspreken over de zaak, aangezien beide instellingen de mogelijkheid hebben om aanpassingen te doen. Zodra de richtlijn definitief is gestemd door zowel de Raad als het Parlement, krijgen Lidstaten een periode om de nieuwe Europese regels om te zetten in wetgeving. Wanneer de nieuwe regels (al dan niet in veranderde vorm) van kracht worden is dus afhankelijk van het tempo van de Europese onderhandelingen en hoe lang lidstaten krijgen om de regels in kwestie in wetgeving te gieten.

Aangezien het om een Europese richtlijn gaat (en geen verordening), krijgen lidstaten bovendien wat bewegingsvrijheid. Lidstaten mogen bijvoorbeeld verder gaan dan wat de richtlijn voorschrijft (bv. een verplichting tot uitvoeren van bepaalde aanbevelingen uit de energieaudit) maar ze zijn hier geenszins toe verplicht. Zij mogen evenwel geen afbreuk doen aan wat de richtlijn voorschrijft.


Bronnen: 
-Persberichten van de Europese Commissie
-Q&A van de Europese Commissie
-Wetgevingsvoorstel van de Europese Commissie

Extra informatie: in senTRAL: Energieaudit grote ondernemingen