Vraag over het gebruik
Andere vraag

Interesse?

Wenst u meer nieuws, praktische informatie en wetgeving over welzijn op het werk, milieu en arbeidsgeneeskunde?

Werken met derden vanuit het gezichtspunt van de jurist

Nieuws - 10/08/2022
-
Auteur(s): 
Chris Persyn


Contractors, uitzendkrachten, leveranciers. Het aantal situaties waarin buitenstaanders actief binnen de onderneming aanwezig zijn neemt toe. Dit brengt specifieke risico’s met zich mee, zowel op organisatorisch als juridisch vlak en het vergt bijzondere aandacht op het terrein van de preventie.

De wet onderscheidt in essentie vier verschillende situaties, vier gradaties als het ware waarbij met derden wordt gewerkt:

1. Tewerkstelling op eenzelfde arbeidsplaats of op aanpalende of naburige arbeidsplaatsen;
2. Werkzaamheden uitgevoerd door ondernemingen van buitenaf;
3. Werkzaamheden uitgevoerd door uitzendkrachten;
4. Tijdelijke of mobiele bouwplaatsen (TMB).

Voor elk van deze vier situaties legt de Welzijnswet specifieke regels vast en precies omdat het hier gaat om gradaties zijn die nooit simultaan van toepassing.

Werken met derden in de Welzijnswet: wanneer?

De regels inzake het eigenlijke werken met derden vinden toepassing zodra een aannemer in de inrichting van een werkgever werkzaamheden uitvoert voor diens rekening of met diens toestemming, dit alles op grond van een met die werkgever gesloten overeenkomst. Ze gelden onverkort ten aanzien van eventuele onderaannemers van diezelfde aannemer.

Onder de notie ‘inrichting’ beoogt men de geografisch afgebakende plaats die deel uitmaakt van een onderneming of instelling, die onder de verantwoordelijkheid van de werkgever valt die er bovendien zelf ook werknemers te werk stelt. Installaties, uitgebaat door de werkgever, worden hiermee gelijkgesteld.

Werken met derden in de Welzijnswet: verplichtingen van beide partijen

Het gros van de verplichtingen die voortspruiten uit deze specifieke regelgeving wordt opgelegd aan de werkgever in wiens inrichting de werken worden uitgevoerd. De opdrachtgever met andere woorden. Een eerste reeks is van formele aard: er moet een overeenkomst worden gesloten en die moet minimaal drie specifiek opgelegde clausules bevatten.

Een tweede reeks verplichtingen is van inhoudelijke aard en ook het grootste deel daarvan rust op de schouders van de opdrachtgever. Hij moet informeren, controleren en coördineren, maar ook instaan voor onthaal en – als de aannemer in gebreke blijft – ook diens verplichtingen inzake welzijn op het werk in zijn plaats en op zijn kosten uitvoeren. De opdrachtgever moet ook aannemers weren waarvan hij kan weten of vaststelt dat ze de regels niet naleven.

Ook aannemers en onderaannemers krijgen verplichtingen opgelegd, waarbij het naleven van de welzijnsverplichtingen, eigen aan de inrichting centraal staat. Die verplichtingen kunnen zij contractueel doorschuiven naar de opdrachtgever. Het omgekeerde gaat niet.

Werken met derden in de rechtspraak

Het niet naleven van de regels inzake werken met derden leidt, zeker na een ernstig arbeidsongeval, geregeld tot strafvervolging. Vaak worden daarbij zowel van opdrachtgever en (onder)aannemer geviseerd. Vereist is wel dat die regels ook effectief van toepassing waren, wat onder meer vereist dat het ongeval zich voordeed in de inrichting van de opdrachtgever.

Indien dat het geval is wordt gecontroleerd of opdrachtgever en aannemer de op hen rustende verplichtingen effectief hebben nageleefd. Op het formele vlak zien we dat vaak verzuimd wordt een geschreven overeenkomst af te sluiten, zodat meteen ook de drie minimumclausules ontbreken. Dit vormt op zich al een inbreuk. Inhoudelijk wringt het nogal eens bij de wederzijdse informatieverplichting, maar ook met de verplichtingen van de opdrachtgever in te staan voor het onthaal van de werknemers van de aannemer en om zo nodig in diens plaats de welzijnsverplichtingen na te leven, loopt het wel eens mis.

Een meer omstandige bijdrage vindt u hier in senTRAL.

Meer informatie

Dit artikel is een onderdeel is van een artikelenreeks waarin een jurist, preventieadviseur-arbeidsarts en preventieadviseur-arbeidsveiligheid zich buigen over werken met derden: Werken met derden: een pragmatische multidisciplinaire benadering.